majal

 

نامه رضا امیرخانی

یک روز به رضا امیرخانی گفتم شما فقط مجله‌هایی که با آنها مصاحبه می‌کنی می‌خوانی یا مجله ما فقیر فقرا هم به دستت می‌رسد؟

حرف من هم مثل حرف‌های خیلی‌ها کنایه داشت برای کسی که در حوزه ادبیات همه‌جوره بزرگی کرده. ولی او با برادری از کنار کنایه‌ام گذشت و در جواب این متن 300 کلمه‌ای را فرستاد که در شماره پنجم آیه چاپ شد. این حرفها بهانه‌ای بود تا نامه او را منتشر کنم و خبر بدهم که در شماره آینده (که 7-8 مهرمی‌آید) پرونده‌ای درباره جانستان امیرخانی خواهیم داشت. جالب اینکه در این پرونده مصاحبه‌ای با او نداریم هرچند قرار است زحمت دیگری کشیده و بریده‌هایی از کتاب را برایمان انتخاب کند و با یادداشتی بدهد.

برادر صمیمی و قدیمی، مهدی قزلی عزیز

در لوحی با شما آشنا شدم که چندان هم محفوظ نبود و هیچ گمان نمی‌کردم که روزی روزگاری، پیگیر نزول آیه نه چندان بینه شما باشم. آیه را می‌بینم و می‌خوانم. به هوای همان حال و هوای قدیمی بدم نمی‌آید که رجما بالغیب، نکته‌ای بپرانم. آیه، جان می‌دهد برای پرونده‌ای دائمی راجع به مسجد.

برای من مساجد یا روح دارند یا ندارند. نمی‌دانم این به معماری برمی‌گردد یا به امام جماعت یا به مأموم. اما می‌دانم که باید این روح را توصیف کرد...

معماری مساجد را پیش از ما، بنیادِ آقاخان در شاخه معماری اسلامی دسته‌بندی کرده است و در این عرصه بدجور می‌تازد. ما نیز البته سرمان گرم است به مصلای تهران که دیگر دارد به اقنومی ازلی ـ‌ ابدی تبدیل می‌شود. بگذریم.

در ترکمنستان مسجدی هست که در آن نماز نمی‌گزارند، هیچ آیه‌ای از قرآن هم روی در و دیوارش نیست. کتیبه‌ها به لاتین نوشته شده است و عمدتا از بیانات حضرت ترکمن‌باشی مرحوم، صفرمرادنیازوف است. گنبد طلا دارد مسجد و دو تا مناره دراز هم. می‌دانم آن مسجد روح ندارد... اما بایستی توصیف شود در آیه...

در پکن، چهارراه پیروزی مسجدی هست، مثل اکثر مساجد چین با معماری معابد؛ بدون گنبد و مناره. اما از دور داد می‌زند که مسجد است. از کجا؟ نمی‌دانم. آن مسجد روح داشت. بایستی توصیف شود در آیه.

رفیقی دارم که وقتی قرار شده بود برای ختمی برویم مسجد الغدیر در میرداماد، با شگفتی می‌گفت، مگر آن ساختمان، مسجد است؟! بعدتر کانسپت را هم درآورده بود. می‌گفت من همیشه فکر می‌کردم که این ساختمان یک پست برق بزرگ است!

با این همه در همین تهران مسجدی داریم به نام الجواد در میدان هفت تیر یا 25شهریور. زمان ساخت که در همان دوره معماری‌‌اش را عده‌ای نپسندیده بودند و گفته بودند این چهارمین هرم است از اهرامِ ثلاثه، اما همین مسجد یکی از مهم‌ترین پایگاه‌های انقلاب اسلامی بود...

راستی از خواهرزاده علامه شعرانی، مرحوم احترامی شنیدم که حضرت علامه بنا داشت طرحی نو در معماری مسجد بیفکند که نمونه‌ای را در مسجدِ خود اجرا کرده بود اما اجل مهلتش نداده بود...

خیال می‌کنم در هر شماره بتوانید راجع به مسجدی، متنی توصیفی داشته باشیم...

قربانت

هم‌لوحی سابق

رضاامیرخانی

 

پيام هاي ديگران ()        PermaLink;        ۱۳٩٠/٧/٢ - مهدی قزلی